Terugblik: Onderscheidend onderwijsproject geneeskundestudenten met studenten Voeding en Gezondheid

Terugblik: Onderscheidend onderwijsproject geneeskundestudenten met studenten Voeding en Gezondheid

Wat een bijzonder onderwijsproject, zo zeggen alle betrokkenen. Geneeskundestudenten van het UMC Utrecht en studenten Voeding & Gezondheid van Wageningen University & Research sloegen recentelijk de handen ineen. Samen werkten zij aan een gezamenlijke lesopdracht over het belang van voeding in de zorg. Veel ziekten zijn te voorkomen door gezonder te eten en leven. Het versterken van elkaars kennis is dan ook essentieel voor een gezondere zorg. Het project komt uit de koker van de Regio Deal Foodvalley, waar Rijk, regionale overheden en (kennis)partners samenwerken aan een duurzaam en gezond voedselsysteem.

Anneke Berendts is projectleider Voedingsonderwijs voor de medische zorg en medecoördinator van de lesopdracht voor de 450 studenten.

Wat is er bijzonder aan dit onderwijsproject?

Studenten die samenwerken tussen studies binnen Wageningen University & Research komt vaker voor, net als studenten die een bijvak volgen aan een andere universiteit. Een interdisciplinaire samenwerking tussen studenten van verschillende universiteiten, is echter bijzonder. Zeker als dit plaatsvindt binnen de verplichte vakken en met zoveel studenten tegelijk. Het is een vorm van het zogeheten ‘modern studeren’, waarbij complementaire opleidingen van verschillende universiteiten samenwerken. Het programma sluit zowel inhoudelijk als qua vaardigheden aan bij recente ontwikkelingen in de maatschappij.

Hoe kijken de studenten terug op het project? Een greep uit de reacties:

Geneeskundestudent: ‘Een arts schrijft bijna altijd pillen voor, dit is naar mijn mening zeker niet altijd de beste route. Voeding zou meer in de medische wereld moeten worden geïmplementeerd.’

Voedingsstudent: ‘Deze opdracht laat zien dat voeding niet alleen van belang is om gezond te blijven, maar ook een belangrijke rol kan spelen binnen de medische zorg.’

Hoe sluit dit vak aan bij de maatschappij?

Om gezonde en duurzame voeding in de zorg(verlening) te stimuleren is onderwijs over voeding en gezondheid van belang. Het is goed dat studenten Voeding en Gezondheid zich extra bewust zijn van de preventieve kracht van voeding op het ontstaan van ziekten. Aangezien Wageningen University & Research zelf geen medische faculteit heeft, biedt de samenwerking met UMC Utrecht een mooie kans om het onderwijs te verrijken met het medische perspectief. Overigens adviseren deze aanstaande voedingswetenschappers later niet gauw patiënten, die rol ligt bij de diëtist. De opgedane medische inzichten helpt echter om de adviezen aan diëtisten verder te verbeteren.

Vanuit de geneeskundestudenten bekeken, helpt professionele, individuele ondersteuning mensen bij het omschakelen naar en volhouden van een gezonder voedingspatroon. Een arts kan hier een belangrijke rol in hebben door voeding en leefstijl te agenderen, mee te nemen in de behandeling, de patiënt te motiveren en indien nodig door te verwijzen naar een diëtist. In bepaalde gevallen wordt medicatiegebruik voorkomen of teruggedrongen wanneer voeding als behandeloptie wordt ingezet. Het is dan ook van belang dat in de geneeskundeopleidingen meer aandacht komt voor preventie, voeding en leefstijl en voor transdisciplinair samenwerken.

Hoe zag de opdracht eruit?

Alle 450 eerstejaarsstudenten van de twee opleidingen deden mee aan deze opdracht. Docenten van beide opleidingen werkten aan drie verschillende casussen. In iedere casus stond een patiënt beschreven met een aandoening gerelateerd aan diens leefstijl. De studenten moesten in gemengde groepjes twee opdrachten uitvoeren: ze formuleerden een professioneel advies met wetenschappelijke onderbouwing voor de professional en een beknopte begrijpelijke boodschap voor de patiënt. Hierbij was het samenwerken met studenten vanuit de andere discipline een expliciet leerdoel. De opdracht werd afgesloten met diverse groepssessies waarin studenten de oplossingen van hun drie verschillende casusopdrachten aan elkaar voorlegden. Daardoor leerden de studenten ook andere onderwerpen dan hun eigen case.

 

Hoe kijken de studenten terug op het project? Een greep uit de reacties:

Geneeskundestudent: ‘Nu heeft elk blok een onderdeel farmacie, op dezelfde manier zou hier ook een onderdeel voeding aan moeten worden toegevoegd.’

Voedingsstudent: ‘Samenwerking is belangrijk: niet alleen interdisciplinair, maar in brede zin is het open staan voor andere visies een belangrijke vaardigheid. Dat maakt deze opdracht extra waardevol.’

Wordt dit een vast onderdeel van de twee studies?

De opdracht keert jaarlijks terug in het curriculum van de eerstejaarsstudenten Voeding & Gezondheid (WUR) en Geneeskunde (UMC Utrecht). Daar blijft het niet bij. Het vak wordt een belangrijk onderdeel van het onderwijs, met de focus op voeding, leefstijl en preventie in de zich ontwikkelende geneeskundeopleiding. Andere voorbeelden zijn de interdisciplinaire challenge BITT. Daarin werken masterstudenten van Wageningen University & Research samen met studenten van de TU/e en studenten geneeskunde en biomedische wetenschappen bij Universiteit Utrecht. Verder is er een gemeenschappelijke wetenschappelijke master-stage tussen beide opleidingen in ontwikkeling.

Hoe kijken de studenten terug op het project? Een greep uit de reacties:

Geneeskundestudenten: ‘Interessant dat je als geneeskundestudent eens nadenkt over wat de effecten van voeding zijn, in tegenstelling tot direct te kijken naar medicatie.’

Voedingsstudenten:
‘We hebben geconcludeerd dat samenwerking tussen voeding en zorg van groot belang is, omdat we hebben gezien dat ze elkaar wederzijds beïnvloeden.’

‘Er zijn best veel ziekten waarop voeding effect heeft, daar zou de medische wereld meer mee moeten doen.’